Δευτέρα, 27 Απριλίου 2009

ΠΑΚΙΣΤΑΝ - Ας δώσουμε μεγαλίτερη προσοχή στα τεκμαιρόμενα

Ένα θέμα που χρήζει ιδιαίτερης προσοχής από το Υπουργείο Εξωτερικών και γενικότερα από τις Ελληνικές Αρχές είναι το θέμα των εξελίξεων σε μια μακρινή αλλά τόσο κοντά μας χώρα λόγω της παρουσίας ενός μεγάλου αριθμού υπηκόων της στην Ελλάδα ως οικονομικών μεταναστών.

Πρόκειται για το Πακιστάν που αξίζει να σημειωθεί ότι βρίσκεται κάτω από ένα ασταθές καθεστώς και συγχρόνως είναι μια χώρα που έχει στην διάθεσή της πυρηνικά όπλα.

Όπως γράφει σε άρθρο του και ο Γεν. Διευθυντής στο ΕΛΙΑΜΕΠ κ. Θ.Π. Ντόκος οι αρχές της Ελλάδος δεν θα ήταν άσχημο για μια φορά να κινηθούν προληπτικά και όχι κατασταλτικά.

Παρακάτω παρουσιάζουμε δύο άρθρα που θα μας βοηθήσουν να κατανοήσουμε το πρόβλημα. Τά άρθρα αυτά δημοσιεύθηκαν στην εφημερίδα ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ της 26ης Απριλίου και νομίζω ότι δίνουν μια καθαρή εικόνα της κατάστασης.


Μια αναταραχή με βαθιές ρίζες

Νικος Xρυσολωρας

Οι ρίζες της σημερινής αποσταθεροποίησης του Πακιστάν θα πρέπει να αναζητηθούν στο γειτονικό Αφγανιστάν των αρχών της δεκαετίας του 1990. Το ανερχόμενο τότε κίνημα των ζηλωτών Ταλιμπάν -εκμεταλλευόμενο τη λαϊκή δυσαρέσκεια απέναντι στους διεφθαρμένους πολεμάρχους Μουτζαχεντίν- άρχισε να θέτει υπό τον έλεγχό του όλο και περισσότερες περιοχές της χώρας. Η κυβέρνηση του Ισλαμαμπάντ τους υποστήριξε, θέλοντας να διασφαλίσει ότι το Αφγανιστάν θα διέφευγε της επιρροής της ανταγωνίστριας Ινδίας, αλλά και θα συνέδραμε στη μάχη για τον έλεγχο του Κασμίρ. Ο πλέον ένθερμος θιασώτης αυτής της στρατηγικής υπήρξε ο πανίσχυρος στρατός του Πακιστάν, ο οποίος, είναι και ο μοναδικός λειτουργικός θεσμός στο μωσαϊκό εθνοτήτων, φυλών και γλωσσικών ιδιωμάτων «της χώρας των ευσεβών». Τόσο η κυβέρνηση Κλίντον όσο και η κυβέρνηση Μπους αργότερα δεν έδωσαν τη δέουσα προσοχή στην άνοδο των Ταλιμπάν, οι οποίοι διέσχιζαν ανενόχλητοι σχεδόν την πωρώδη μεθόριο Πακιστάν - Αφγανιστάν, δημιουργώντας ασφαλή καταφύγια και στρατόπεδα εκπαίδευσης στις αυτόνομες ορεινές περιοχές (FATA), όπου η κυβέρνηση του Ισλαμαμπάντ δεν ασκεί κανέναν ουσιαστικό έλεγχο.

Η ηγεσία της τζιχάντ

Μετά τις επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου και την επακόλουθη αμερικανική εισβολή στο Αφγανιστάν, ο κύριος όγκος των Ταλιμπάν διέφυγε στο Πακιστάν. Ο δικτάτορας Μουσάραφ, που είχε στο μεταξύ καταλάβει την εξουσία, δεν δέχθηκε ισχυρές πιέσεις να τους εξουδετερώσει ούτε και το επιδίωξε ο ίδιος, αφού η προσοχή των Αμερικανών είχε στραφεί αποκλειστικά σχεδόν στην Αλ Κάιντα. Ως εκ τούτου, οι Ταλιμπάν είχαν την ευκαιρία τα επόμενα δύο χρόνια να οργανωθούν και να συνενώσουν στο δίκτυό τους ετερόκλητους οπλαρχηγούς της περιοχής, αντάρτες από το Κασμίρ, τρομοκράτες από παρακλάδια της Αλ Κάιντα και φανατικούς ισλαμιστές από ολόκληρο τον κόσμο. Σήμερα, σύσσωμη σχεδόν η ηγεσία της «παγκόσμιας τζιχάντ» βρίσκεται συγκεντρωμένη στην πακιστανική μεθόριο. Οταν η Ουάσιγκτον αντιλήφθηκε αυτήν την εξέλιξη, ήταν ήδη αργά.

H αντεπίθεση των Ταλιμπάν ξεκίνησε τυπικά στα τέλη του 2003 και έκτοτε κερδίζει συνεχώς έδαφος. Στο μεταξύ, στελέχη των πακιστανικών ενόπλων δυνάμεων, αλλά κυρίως της Διακλαδικής Υπηρεσίας Πληροφοριών (ISI) της χώρας, είτε έδειχναν προκλητική ανοχή στο αναγεννημένο κίνημα των Ταλιμπάν είτε το βοηθούσαν ενεργά, όπως υπαινίσσεται πλέον ανοικτά η Ουάσιγκτον. Εξάλλου, η παροιμιώδης διαφθορά των τοπικών κυβερνήσεων και η εξαθλίωση του πληθυσμού δημιούργησαν πρόσφορο έδαφος για την ανάπτυξη του θρησκευτικού φανατισμού. Με αυτόν τον τρόπο, φτάσαμε σήμερα στο σημείο να βρίσκονται οι Ταλιμπάν λίγα χιλιόμετρα έξω από τις πύλες του Ισλαμαμπάντ και να σχεδιάζουν πώς θα θέσουν υπό τον έλεγχό τους το πυρηνικό οπλοστάσιο της χώρας. Στόχος του κινήματος, όπως δήλωσε εκπρόσωπός του την περασμένη Πέμπτη, είναι «η δημιουργία ενός Ισλαμικού Χαλιφάτου, πρώτα στο Πακιστάν και το Αφγανιστάν και στη συνέχεια σε ολόκληρο τον αραβικό κόσμο».

Ενθαρρυντικό πάντως είναι το γεγονός ότι η κυβέρνηση του Μπαράκ Ομπάμα έχει αντιληφθεί τον περιφερειακό χαρακτήρα του προβλήματος. Ηδη, ζητείται εμμέσως η συνδρομή του Ιράν για τη διασφάλιση των δυτικών συνόρων του Αφγανιστάν. Επιπλέον, ο κ. Ομπάμα φαίνεται να δίνει πολύ μεγαλύτερη έμφαση σε πολιτικές οικονομικής ανοικοδόμησης, εκδημοκρατισμού και δημιουργίας υποδομών για την καταπολέμηση του εξτρεμισμού, τόσο στο Αφγανιστάν όσο και στο Πακιστάν. Το μείζον ζητούμενο όμως αυτή τη στιγμή είναι η εξομάλυνση των σχέσεων Ινδίας - Πακιστάν, κάτι που θα καθησυχάσει τον πακιστανικό στρατό και θα τον εξαναγκάσει να αποδεσμεύσει δυνάμεις από τα ανατολικά σύνορά του και το Κασμίρ και να τις διαθέσει -εκών άκων- στη μάχη εναντίον των Ταλιμπάν.

Ιnfo

- Ρασίντ Αχμέντ, «Οι Ταλιμπάν», εκδ. Ενάλιος

- Anders Nielsen & Rohan Gunaratna, «Al Qaeda in the Tribal Areas of Pakistan and Beyond», Studies in Conflict and Terrorism, τεύχος 31, Σεπτ. 2008

- Ashok Behuria, «Fighting the Taliban: Pakistan at war with itself», Australian Journal of International Affairs, τεύχος 61, Δεκ. 2007

http://news.kathimerini.gr/4dcgi/_w_articles_world_1_26/04/2009_312354


Αποψη: «Πρόκληση» για την ελληνική ασφάλεια

Tου Θανου Π. Nτοκου*

H πρώτη φορά που οι συνέπειες του «πακιστανικού φαινομένου» άγγιξαν την Ελλάδα, έστω και έμμεσα, ήταν το 2005 με τις τρομοκρατικές επιθέσεις στο Λονδίνο και τις «μυστικές» ανακρίσεις Πακιστανών στην Ελλάδα. Η ριζοσπαστικοποίηση της πακιστανικής κοινότητας στη Βρετανία προκάλεσε προβληματισμό σε ολόκληρη τη Δυτική Ευρώπη, ενώ η ταχεία εσωτερική αποσταθεροποίηση και «αφγανοποίηση» του Πακιστάν αυξάνει την ανησυχία όχι μόνο στις όμορες χώρες, αλλά και στη διεθνή κοινότητα.

Βεβαίως, υπάρχουν σημαντικές διαφορές μεταξύ Βρετανίας και Ελλάδας. Στην πρώτη περίπτωση, πρόκειται για μετανάστες 2ης ή 3ης γενιάς (πλήρως ενταγμένους Βρετανούς πολίτες, τουλάχιστον φαινομενικά), που δρουν εναντίον μιας «ιμπεριαλιστικής» δύναμης που συνεχίζει να έχει ενεργή παρουσία και ρόλο στον ισλαμικό κόσμο. Η συντριπτική πλειοψηφία των περίπου 40–50.000 Πακιστανών στην Ελλάδα είναι μετανάστες 1ης γενιάς, που μοχθούν για την επιβίωση σε μια χώρα που έχει μια αρκετά καλή εικόνα στον ισλαμικό κόσμο.

Ταυτόχρονα, όμως, η Ελλάδα είναι μια δυτική χώρα, άρα δυνητικός στόχος ριζοσπαστικών ισλαμικών οργανώσεων. Επιπλέον, η απροθυμία της να εντάξει πλήρως ένα ποσοστό τουλάχιστον των μεταναστών –κάθε προέλευσης– με την παροχή υπηκοότητας σε παιδιά που έχουν γεννηθεί ή μεγαλώσει στην Ελλάδα, ίσως δημιουργήσει μια δεξαμενή νέων ανθρώπων, χωρίς προοπτικές για το μέλλον, από την οποία θα μπορούσαν να στρατολογηθούν μέλη είτε από ομάδες του οργανωμένου εγκλήματος είτε από εγχώριες ή ισλαμικές τρομοκρατικές οργανώσεις. Βεβαίως, η συντριπτική πλειοψηφία των Πακιστανών είναι εξαιρετικά φιλήσυχοι και σκληρά εργαζόμενοι άνθρωποι, αλλά η απελπισία και η μισαλλοδοξία είναι ισχυρά κίνητρα. Αν και η αξιολόγηση κινδύνου εμπεριέχει σημαντικές δυσκολίες, φαίνεται ότι με μια πρώτη ματιά δεν υπάρχει σήμερα σοβαρός κίνδυνος ριζοσπαστικοποίησης μελών της πακιστανικής κοινότητας στην Ελλάδα. Ωστόσο, η ανωτέρω διατύπωση δεν θα πρέπει να οδηγήσει σε εφησυχασμό εφόσον περιέχει τις λέξεις «σήμερα» και «σοβαρός κίνδυνος». Εξάλλου, με τη σημερινή κακή διεθνή εικόνα της χώρας μας, δεν θα θέλαμε να μετατραπούμε στο μαλακό υπογάστριο ασφαλείας της Ευρώπης, με την εύκολη διέλευση ριζοσπαστικών στοιχείων από το Πακιστάν και άλλες ισλαμικές χώρες προς τη Δυτική Ευρώπη.

Για να μη βρεθούμε μελλοντικά προ (πολύ) δυσάρεστων εκπλήξεων, θα μπορούσαμε να κινηθούμε προληπτικά σε τρεις κατευθύνσεις:

1. Πρόσληψη μεταναστών από «ενδιαφέρουσες» κοινότητες στην Ελληνική Αστυνομία και αργότερα στην ΕΥΠ.

2. Δημιουργία επίσημων χώρων θρησκευτικής λατρείας, που δίδει τη δυνατότητα ελέγχου ριζοσπαστικών θρησκευτικών λειτουργών και

3. Συνεργασία με τις ηγεσίες των κοινοτήτων μεταναστών.

Δεν θα πείραζε, φαντάζομαι, για μια φορά να κινηθούμε προληπτικά και όχι πυροσβεστικά.

* Ο κ. Θ. Π. Ντόκος είναι γενικός διευθυντής στο Ελληνικό Ιδρυμα Ευρωπαϊκής & Εξωτερικής Πολιτικής (ΕΛΙΑΜΕΠ).

http://news.kathimerini.gr/4dcgi/_w_articles_world_2_26/04/2009_312353

Δεν υπάρχουν σχόλια: